கி.பி. 79 — வெசூவியஸ் எரிமலை வெடித்துப் பாம்பேயைச் சாம்பல்/பைரோகிளாஸ்டிக் ஓட்டங்களில் புதைத்தது. நூற்றாண்டுகளுக்குப் பிறகு மீண்டும் தோண்டப்பட்ட நகரம் ரோமானிய அன்றாட வாழ்க்கையின் அருங்காட்சியகம். உயிரிழப்பு எண்ணிக்கை மற்றும் வெடிப்பு மாதம் குறித்து ஆய்வு விவாதங்கள் உள்ளன.
வெசூவியஸ் 79
பாரம்பரிய தேதி: ஆகஸ்ட் 24, பிளினி இளையவரின் கடிதங்கள் வழி. சில தொல்லியல்/நிலவுச் சான்றுகள் இலையுதிர் மாதங்கள் (அக்டோபர் அளவு) என்று வாதிடுகின்றன — தேதி ஹெட்ஜ். ஹெர்குலேனியம் உள்ளிட்ட அருகில் உள்ள ஊர்களும் பாதிக்கப்பட்டன. மரணங்கள் சாம்பல் மூச்சுத் திணறல், வெப்ப அலை, கட்டிட இடிவு ஆகியவற்றால்.
உயிரிழப்பு: ஆயிரக்கணக்கில் என்று மதிப்பிடப்படுகிறது; துல்லிய எண் இல்லை. பிளாஸ்டர் காஸ்ட்கள் (Fiorrelli முறை) உடல்களின் குழிகளைப் பாதுகாக்கின்றன.
மீண்டும் கண்டுபிடிப்பு
1748 முதல் முறையான அகழாய்வுகள் வேகம் பெற்றன (பூர்பன் காலம்). இன்று தொடரும் பணிகள் புதிய வீடுகள்/ஓவியங்களை வெளிப்படுத்துகின்றன. யுனெஸ்கோ உலகப் பாரம்பரியம்.
பண்டைய நாகரிகங்கள்: பண்டைய நாகரிகங்கள். பேரழிவு ஒப்பீடு: செர்னோபில், டைட்டானிக்.
இடிபாடுகள் சொல்வது
ரோமானியத் தெருக்கள், குளியலறைகள், வில்லாக்கள், விளம்பர எழுத்துகள், உணவுக் கடைகள், அரசியல் சுவரொட்டிகள் — அன்றாடம் உறைந்தது. "Cave canem" மொசைக் போன்ற சின்னங்கள் பிரபலமானவை.
சுற்றுலா / UNESCO
உலகின் மிகப் பெரிய தொல்லியல் சுற்றுலாத் தளங்களில் ஒன்று. பாதுகாப்பு, மழை, நெரிசல் சவால்கள். 2010-களில் UNESCO அக்கறை/மேம்படுத்தல் விவாதங்கள்.
மேலும்: மச்சு பிச்சு.
நிறைவாக
பாம்பே மரணத்தின் நகரம் மட்டுமல்ல — ரோமின் சாதாரண வாழ்க்கையை நாம் தொடும் இடம். எரிமலை ஒரு நகரத்தை நிறுத்தியது; வரலாறு அதை மீண்டும் பேச வைத்தது.
